Szyk prosty w języku niemieckim

with 8 komentarzy

gramatyka-szykprosty

W języku niemieckim mamy trzy rodzaje szyków zdania: szyk prosty, szyk przestawny i szyk końcowy. O szyku prostym można w skrócie powiedzieć, że występuje w najprostszych zdaniach i po pewnych spójnikach. Właśnie te spójniki chciałabym Ci zaprezentować w dzisiejszym wpisie. Weź zeszyt do notatek, kubek herbaty i zapraszam do czytania.

Szyk prosty, jak sama nazwa wskazuje, nie jest wcale taki skomplikowany. Tworzy się go, stawiając na pierwszym miejscu osobę (rzecz, rzeczownik, podmiot), a na drugim miejscu odmieniony przez osobę czasownik (orzeczenie). Wszystko to zgodnie z poniższym wzorem:

Podmiot + orzeczenie + reszta zdania

Ich heiße Ola. – Nazywam się Ola.

Er ist nett. – On jest miły.

 

Szyk prosty stosuje się także przy odrobinę bardziej skomplikowanych konstrukcjach, gdzie używa się spójników: aber (ale), denn (ponieważ), und (i,a), sondern (lecz), oder (lub,czy). Wtedy takie zdania wyglądają następująco:

 

Ich fahre ans Meer und meine Eltern bleiben zu Hause – Jadę nad morze, a moi rodzice zostają w domu.

Es schneit, aber es ist nicht frostig. – Pada śnieg, ale nie jest mroźno.

Es schneit nicht, sondern es regnet. – Nie pada śnieg, lecz deszcz.

Ich gehe nach Hause, denn ich habe viel zu tun. – Idę teraz do domu, ponieważ mam dużo do zrobienia.

 

Wskazówka 1

Bywa, że osoby uczące się niemieckiego, mają problemy z rozróżnieniem „aber” od „sondern”. Wszystko dlatego, że w języku polskim można je tłumaczyć podobnie. Niestety w języku niemieckim są to dwa osobne słówka. Kiedy zatem używamy „sondern”?

Gdy mówimy, że

  • nie A, lecz/ale zamiast tego B
  • nie A, lecz/ale raczej B
  • nie tylko A, lecz/ale także B

Ich trinke keinen Kaffee, sondern nur Tee. – Nie piję kawy, lecz tylko herbatę.

Wskazówka 2

Jeśli chcesz w łatwy sposób zapamiętać spójniki, po których obowiązuje szyk prosty, możesz użyć tego krótkiego wierszyka:

„ADUSO – und der Satz bleibt so!”

Litery „słowa” ADUSO odpowiadają pierwszym literom spójników.

 


Ćwiczenie dla Ciebie. Napisz, co teraz robisz, używając szyku prostego i spójników ADUSO.


 

 

Jeśli spodobał Ci się ten wpis, udostępnij go na Facebooku lub wyślij znajomym linka!